लेख

संघीय सरकारबाट गरिएको अपेक्षा

संघीय र प्रदेश सरकारहरु गठन भएको पनि ४ महिना भन्दा बढी भयो । स्थानीय सरकार गठन भएको १५ महिना बित्न लागेको छ । सरकारमा बसेका मन्त्रीहरुले सबैकुरा बुझिसकेकै हुनु पर्दछ । कैँयनले १०० दिन भित्र सम्पन्न गर्नेगरी कार्यक्रम सार्वजनिक गरेको , योजना बनएको सुन्नमा आएको छ। अब कार्यान्वयन तहमा कसरी अगाडि बढाउँछन् भन्ने जनउत्सुकतासंगै  बढेको पाइन्छ ।माला र खादा लगाउने प्रवृत्तिले पिछा छोडेको छैन ।… पुरा पढौ

लेनिन अर्थात विश्वक्रान्तिका धरोहर

यसपटक २२ अप्रिल अलि बढी चर्चामा छ। यसको कारण अरु केही होइन, यही दिन (वैशाख ९) लेनिनको जन्मदिन भएको, कम्युनिष्ट पार्टीनेपालमा स्थापना भएको हुँदा दुर्इ पार्टीएमाले र माओवादी केन्द्रले पार्टीएकता गर्ने शुभसाइत जुर्छ भनी प्रचार गरिएकोले हो। नत्रभने लेनिन विस्मरणमा पुगेका छन्। हुन त मार्क्सवादी लेनिनवादी पार्टीका नामै छन्। तर, पार्टीको नाम एउटा टे्रडमार्कको रुपमा प्रयोग गर्नु, यसलाई भजाएर भोट… पुरा पढौ

संघीयतामा शिक्षाको मोडल कस्तो हुने?

मुलुक यतिबेला संविधान जारी भए पश्चात् संघीय संरचना कार्यान्वयनको तहमा पुगेको छ। संघीयताको कार्यान्वयन सँग-सँगै यसको व्यवस्थापनमा आइपर्ने चुनौतीहरूको सामना गर्नु आजको निम्ति निकै महत्वको विषयका रूपमा देखिएको छ। किनकि संघीयता सँगसँगै राज्यले अंगिकार गरेको नीति तथा कार्यक्रमलाई स्थानीय सरकारका तहसम्म संरचनाका आधारमा अधिकार प्रत्यायोजन गर्नु र यसको आधारमा कामको व्यवस्थापन गर्नु आजको प्रमुख चुनौती हो। यतिबेला संघीयता कार्यान्वयन सँग-सँगै… पुरा पढौ

प्रदेश नं. ४: गण्डकी प्रदेश

नेपाललाई ७ प्रदेशमा विभाजन गरे पश्चात् अहिले यतिखेर प्रदेशको नाम के राख्ने भन्ने विषयमा वैशाख ३ गतेबाटै जिल्लाजिल्लामा धारणा बुझ्ने अन्ततः संकलित जनमतलाई प्रस्तुत गर्दै प्रदेशको नाम दिने अन्तिम तयारी प्रदेशसभाले गर्दैछ। प्रदेशको राजधानी तोकिसकिएको अवस्था छ तर पनि जनमत लिन जिल्लाजिल्लामा छलफल गरिदैंछ। प्रदेश नम्बर ४ को नामाकरण र स्थायी राजधानी कुन स्थानमा बनाउने भन्ने प्रमुख विषयसूची रहेको छ।… पुरा पढौ

अन्यौलग्रस्त कर्मचारीः अव्यवस्थित सरकार

सरकार यतिबेला स्थानीय तह तथा प्रदेश सरकार अन्तर्गतका निकायहरुमा कर्मचारी व्यवस्थापनमा जुटेको देखिन्छ । मुलुक संघीयतामा गएको सूचना दिने नेपालको संविधान हो र यो आजभन्दा साढे दुुर्इ वर्ष अघि अर्थात् २०७२ असोज २ गते जारी भई सोही मितिदेखि कार्यान्वयनमा आएको हो । यस अर्थमा संघीय व्यवस्थाका लागि आवश्यक पर्ने  अनुमानित कर्मचारीको फेहरिस्त र सो को पूर्ति गरिने विधिका बारेमा त्यो बेला  अर्थात्… पुरा पढौ

पुरस्कार र सम्मानको वेथिति

मानसम्मान सबैलाई चाहिँदो रहेछ। पद, पैसा र प्रशंसा यी तीन 'प’ मान्छेलाई हुरुक्क पार्ने चीज रहेछ। चिहानमा नजाँदासम्म फेरि प्रधानमन्त्री हुने रहर पूर्व प्रधानमन्त्री भएकालाई छ। म एकचोटी भएँ अब अरुको पालो शायद कसैले भन्दैनन्। प्रधानमन्त्री पद दिँदा नखाने एउटा सत्चरित्र पात्र युग पुरुष गणेशमान थिए। राजाले प्रधानमन्त्री पद दिँदा म खादिन मेरो सहकर्मी कृष्णप्रसाद भट्टराईलाई बनाउनु भनेर उनले प्रधानमन्त्री… पुरा पढौ

नयाँ वर्ष २०७५ अतीत र वर्तमान

१. कालचक्रको हेरफेरः कालको वसमा सम्पूर्ण चराचर जगत हुन्छ। तर काल कसैको बसमा हुंदैन। काल परिवर्तनशील हुन्छ। कालको परिधि भित्र हामी जन्मन्छौं, र क्रमशः बालक, किशोर, युवक, वयस्क र वृद्ध हुन्छौं अनि मृत्युमा परिणत हुन्छौं। महाभारतको यक्षप्रश्नमा आर्श्चर्य के हो- भन्ने अन्तिम प्रश्न छ। यसको उत्तरमा युधिष्टिर भन्छन्ः मानिस संसारमा दिनहुं जन्मिरहेछन्, दिनहुँ मरिरहेका पनि छन्। तर कसैलाई पनि जीवन… पुरा पढौ

नयाँ वर्ष २०७५ को राशिफल

श्रीगणेशं गुरुं नत्त्वा नत्त्वाम्बा सुमति प्रदाम्। अत्रीहरिएकहोरायाः राशिकुर्वे टीका सुवोधिनीम्।। नमस्तस्मै भगवते बोधरुपाय सर्वदा। अत्रिहरिएकन्दाय गुरुवे˜ज्ञानध्वंसिने।। इति स्तुत्वा सुसंहृष्टो मुनिस्तत्त्वविदाम्वरः। अथादि देश राशि सच्छास्त्रं सारं यज्ज्योतिषां शुभम्।। स्यान्मध्यमे फलमिदं निखिलं तु मध्यमं स्वल्पं सुखं स्वजनतो˜पि विवादमाहुः। स्थानच्युतिर्न च सुखं कृशता शरीरे भीतिनृपान्मुथशिलो न शुभेन चेत्स्यात्।। शनिवार यदा पंचजायन्ते रविपंचकम्। महर्ध जायते धान्यं रोगशोकाकुला पृथ्वी।। "विरोधकृत" नाम नव विक्रम संवत् २०७५… पुरा पढौ

काङ्ग्रेस नेतृत्व र लोकतन्त्रको भविष्य

नेपालको प्रजातान्त्रिक/लोकतान्त्रिक आन्दोलनको नायक ठान्ने नेपाली काँग्रेस आफ्नो ७ दशकको इतिहासमा अहिले ज्यादै कमजोर अवस्थामा गुज्रिरहेको छ। २०७४ सालमा सम्पन्न भएका स्थानीय, प्रदेश र केन्द्रीय संसदमा दुर्इ तिहाई भन्दा बढी बाम वर्चश्व स्थापित भई कमजोर प्रतिपक्षको भूमिकामा सीमित हुन पुगेको छ। पार्टीयो अवस्थामा आइपुग्दा पनि काँग्रेस नेतृत्व अझै बेपरवाह बनिरहेको छ। सत्ताधारी बाम गठबन्धन काँग्रेसलाई आगामी राष्ट्रिय राजनीतिबाट धेरै समय… पुरा पढौ

वर्तमान अवस्थामा श्रमिकहरुको दायित्व

श्रमको सम्मान गरौ "श्रमशक्ति नै राष्ट्रको शक्ति हो", भन्ने मूल मान्यतालाई आत्मसात गर्दै वि.सं. १९०३ मा विराटनगर जूट मिलबाट संगठित भएको आन्दोलन नै नेपालका श्रमिकहरुको संगठित इतिहाँसको प्रारम्भ हो। नेपालका श्रमिकहरुको आन्दोलन नेपालको राजनैतिक आन्दोलन जतिकै पुरानो रहेको छ र राजनैतिक आन्दोलनको परिपूरक बनेको छ। विराटनगर जूट मिलमा जूट मिलका श्रमिकहरुलाई कारखानाको अतिरिक्त घरेलु काम गर्न बाध्य बनाइन्थ्यो त्यही समयमा… पुरा पढौ